Szczepienia skojarzone

Szczepionki skojarzone (wieloskładnikowe) to szczepionki nowej generacji – chronią przed kilkoma chorobami w jednej iniekcji. Szczepionki skojarzone zapewniają dziecku szeroką ochronę przed chorobami zakaźnymi, ograniczają liczbę wkłuć do minimum i nie przeciążają układu odpornościowego dziecka.1,2,3. Szczepionki 5 w 1 oraz 6 w 1 chronią jednocześnie przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis oraz zakażeniom Hib.4 Szczepionka 6 w 1 chroni dodatkowo przed wirusowym zapaleniem wątroby typu B.4

Wybierając szczepionki 5 w 1 lub 6 w 1 możesz zabezpieczyć dziecko przed kilkoma chorobami jednocześnie, oszczędzając mu bólu i łez a sobie stresu.
Dziecko otrzymuje tylko 4 wkłucia zamiast nawet 13 w ciągu pierwszych 18 miesięcy.4,5
Szczepionka przeciwko krztuścowi wchodząca w skład szczepionek 5 w 1 oraz 6 w 1 zawiera bezkomórkowy (acelularny) składnik krztuśca, podczas gdy szczepionka tradycyjna (pełnokomórkowa, tzw. DTPw*) zawiera całe komórki bakterii.4,6 Szczepionki bezkomórkowe są bezpieczniejsze od szczepionek DTPw, lepiej tolerowane i znacznie rzadziej wywołują działania niepożądane.6-8 Szczepionki bezkomórkowe są zalecane przez Amerykański Komitet Doradczy ds. Szczepień Ochronnych,8 a szczepionki pełnokomórkowe nie są stosowane w większości krajów europejskich.10

Szczepionki 5 w 1 oraz 6 w 1 są skuteczną i bezpieczną alternatywą dla szczepionek starszej generacji i dlatego są powszechnie stosowane w kalendarzach obowiązkowych wielu krajów Unii Europejskiej (np. Niemiec, Austrii, Belgii, Wielkiej Brytanii, Czech oraz Słowacji).10 Szczepionki 5 w 1 oraz 6 w 1 spełniają wymagania polskiego Programu Szczepień Ochronnych.11-14

Błonica

Choroba przenoszona drogą kropelkową. Wywołuje ją bakteria Corynebacterium diphteriae. Podstawową postacią choroby jest błonica gardła i krtani (krup), rzadziej nosa, spojówek, pępka, skóry lub zakażenie rany (błonica przyranna). Uwalniana w wyniku zakażenia toksyna błonicza powoduje m.in. uszkodzenia mięśnia sercowego, niewydolność oddechową lub krążenia.15,16

Tężec

Ostra choroba zakaźna, wywołana zjadliwą toksyną bakterii Clostridium tetani. Powstaje przy naruszeniu ciągłości tkanek (w wyniku skaleczeń, ran). Objawia się szczękościskiem, a także kurczem mięśni obejmującym stopniowo kark, grzbiet, brzuch i kończyny, oraz charakterystycznymi prężeniami. Śmiertelność z powodu tężca, mimo możliwości intensywnej terapii, jest nadal bardzo wysoka – umiera niemal co druga zakażona osoba.17

Krztusiec (koklusz)

Ostra choroba zakaźna dróg oddechowych wywołana przez bakterię Bordetella pertussis13. Rozpoczyna się katarem, zaczerwienieniem gardła oraz spojówek. Po ok. 1–2 tygodniach pojawia się napadowy kaszel, z zanoszeniem, objawami duszenia się i wymiotami. U niemowląt atak taki może zakończyć się całkowitym bezdechem lub drgawkami. Powikłania krztuśca mogą prowadzić do trwałego uszkodzenia mózgu. Jego następstwem są zaburzenia w fizycznym i umysłowym rozwoju dziecka.18,9

Nagminne porażenie dziecięce (choroba Heinego – Medina, polio)

Choroba zakaźna wywoływana przez 3 typy wirusa polio. Szerzy się drogą pokarmową (np. w wyniku wypicia skażonej wody), kropelkową oraz przez zakażone przedmioty.
Objawia się gorączką, bólami głowy i biegunką. Czasami występuje zapalenie opon mózgowo–rdzeniowych. Do trwałych następstw choroby Heinego–Medina należą porażenia i niedowłady (zwłaszcza mięśni kończyn dolnych) oraz zaniki mięśniowe ze skróceniem porażonej kończyny. Śmiertelność wśród chorych na postać porażenną sięga 10%. Dzięki szczepieniom, choroba Heinego–Medina jest obecnie chorobą niezwykle rzadko występującą.19,20

Zakażenia Hib

Jednym z najpoważniejszych następstw zakażenia bakterią Haemophilus influenzae typu B (Hib) jest zapalenie opon mózgowo–rdzeniowych, które w 5% kończy się śmiercią. W 25% zachorowań występują trwałe ubytki neurologiczne (np. trwała utrata słuchu). Hib wywołuje także zapalenie nagłośni, zapalenia skóry i tkanki podskórnej, zapalenie płuc, zapalenia stawów, osierdzia i szpiku kostnego. Zakażenie Hib może także prowadzić do bardzo niebezpiecznej dla życia dziecka posocznicy (sepsy).21

Wirusowe zapalenie wątroby (wzw) typu B

Wirusem można zakazić się, gdy dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek, np. w wyniku wykonywanych zabiegów medycznych (np. w szpitalu), ale także u fryzjera, stomatologa, czy w gabinecie kosmetycznym (np. przy przekłuwaniu uszu) oraz podczas wykonywania tatuażu. Wystarczy 0,00004 ml krwi do zakażenia! Zakażona wirusem kobieta w ciąży może zakazić swoje jeszcze nienarodzone dziecko. Do zakażenia może dojść także podczas porodu oraz poprzez kontakt seksualny. Choroba ma różny przebieg. W wyniku zakażenia często dochodzi do marskości wątroby lub raka wątroby.22

*DTPw – szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (zawierająca pełnokomórkokwy składnik krztuśca)

Data ostatniej modyfikacji: 2010-01-20

Referencje:

1. Offit P. et al. Pediatrics 2002; 109; 124–129, 2. Ślusarczyk J. Charakterystyka szczepionek [w]: Wakcynologia, wyd II, poszerzone i aktualizowane, pod red. Magdzik W, Naruszewicz-Lesiuk D, Zieliński A, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 3. Decker M. Pediatric Infetious Disease Journal 2001, 20. 10- 18, 4. www.emea.europa.eu, 5. Program Szczepień Ochronnych na 2010 rok Załącznik do komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 22 października 2009 roku, poz. 47, 6. Zieliński A., Szczepionka przeciwko krztuścowi. Dostępne na http://szczepienia.pzh.gov.pl/main.php?p=3&id=80&to=szczepionka (16.11.2009), 7. Mrozińska M, Mik E. Przew Lek 2003; 6: 116–120, 8. CDC. Pertussis Vaccination: Use of Acellular Pertussis Vaccines Among Infants and Young Children MMWR March 28, 1997/ Vol. 46/ No. RR-7, 9. CDC. The Pink Book, “Pertussis”, chapter 14th, pp. 199–216, 10. National Childhood Vaccination Schedules. Dostępne na: http://www.euvac.net/graphics/euvac/vaccination/vaccination.html (16.11.2009), 11. Program Szczepień Ochronnych na 2010 rok. Załącznik do Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 22 października 2009 r.(Dz. Urz. MZ Nr 10 z dnia 23 pazdziernika 2009 r.), 12. Wysocki J., Lekarz Rodzinny, Numer Specjalny XII 2007 (wydanie wznowione – X 2008): 4–9, 13. Wysocki J., Czajka H., Szczepienia w pytaniach i odpowiedziach, Wydanie II, Help-Med, Kraków 2008: 19, 14. Wysocki J, Czajka H., Zapytaj eksperta, szczepienia ochronne. Medycyna Praktyczna 6( 46) 2006, 15. Kuszewski K.,Błonica [w]: Choroby zakażne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzik, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 16. CDC. The Pink Book, “Diphteria”, chapter 5, pp. 59–70, 17. Kuszewski K., Tężec [w]: Choroby zakażne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzik, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 18. Kuszewski K., Krztusiec [w]: Choroby zakażne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzik, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 19. Jarząbek Z., Porażenie dziecięce nagminne [w]: Choroby zakażne i pasożytnicze –epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzik, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 20. „Poliomyelitis i inne postacie porażeń wiotkich”, rozdz. 2 [w]: Magdzik W. „Program eradykacji pooliomyelitis – realizacja i perspektywy”, alfamedica press, Bielsko-Biała, 21. Rosińska M. Zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych bakteryjne wywołane przez Haemophilus influenzae [w]: Choroby zakażne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzik, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007, 22. Magdzik W. Wirusowe zapalenie wątroby typu B (wzw B) i typu B+D (wzw B+D) [w]: Choroby zakażne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, red. W. Magdzik, alfamedica press, Bielsko-Biała 2007